Nhật Bản

Yên Nhật (JPY) đổi được ở Việt Nam nhưng tỷ giá thường không tốt — rút thẳng từ ATM ngay khi đến sẽ lợi hơn

Yên Nhật (JPY, ¥) có thể đổi tại các điểm thu đổi ngoại tệ được cấp phép ở Việt Nam, nhưng tỷ giá hiếm khi cạnh tranh — nên mang theo đô la Mỹ làm phương án dự phòng nếu muốn đổi trước ở trong nước, rồi rút yên từ ATM ngay khi hạ cánh để có tỷ giá hợp lý hơn. Đổi tiền còn có tại sân bay (Narita, Haneda, Kansai), ngân hàng, bưu điện và một số khách sạn, nhưng ATM thường cho tỷ giá tốt hơn. Ngân hàng Nhật chỉ đổi tiền trong giờ hành chính hạn chế (thường 9:00–15:00 ngày thường) và cần thủ tục giấy tờ. Cách thực tế nhất: rút yên từ ATM 7-Eleven hoặc bưu điện bằng thẻ quốc tế của bạn.

ATM ngân hàng thường ở Nhật hay TỪ CHỐI thẻ nước ngoài — tìm máy 7-Eleven (Seven Bank) hoặc bưu điện, và thẻ phải có mạng Visa/Mastercard chứ không chỉ NAPAS

Đây là điều nhiều du khách bất ngờ: ATM ngân hàng thông thường ở Nhật phần lớn không nhận thẻ phát hành ở nước ngoài. Giải pháp đáng tin cậy: ATM 7-Eleven (Seven Bank) nhận hầu hết thẻ quốc tế Visa, Mastercard, Maestro, Cirrus và Plus, hoạt động 24/7, có menu tiếng Anh — hơn 25.000 cửa hàng 7-Eleven trên khắp Nhật Bản, mạng ATM đáng tin cậy nhất cho khách nước ngoài. ATM bưu điện Nhật Bản (Yucho Bank) tại các bưu cục cũng nhận thẻ nước ngoài với menu tiếng Anh, dù giờ hoạt động hạn chế hơn (thường 7:00–23:00). Điều kiện bắt buộc: thẻ của bạn phải thuộc mạng quốc tế Visa hoặc Mastercard — thẻ ATM nội địa chỉ có logo NAPAS sẽ KHÔNG hoạt động ở Nhật Bản. Kiểm tra logo thẻ trước khi đi, bật giao dịch quốc tế trong ứng dụng ngân hàng, và mang theo hai thẻ thuộc hai mạng khác nhau để dự phòng. Hạn mức rút thường ¥50.000–¥100.000 mỗi giao dịch.

Mã QR ở Nhật KHÔNG phải VietQR — đó là PayPay, d-Barai hay au PAY, hệ thống nội địa riêng không đọc được bằng ứng dụng ngân hàng Việt Nam; thẻ IC (Suica/Pasmo) là lối tắt thực tế

Dù mang hình ảnh công nghệ cao, Nhật Bản vẫn dùng tiền mặt nhiều hơn hẳn phần lớn nước phát triển khác. Việc chấp nhận thẻ đã cải thiện đáng kể từ 2019, nhưng tiền mặt vẫn thiết yếu cho sinh hoạt hàng ngày. Thẻ được chấp nhận tại: khách sạn, trung tâm thương mại, nhà hàng lớn, quầy vé ga JR, cửa hàng tiện lợi, chuỗi lớn và các điểm phục vụ du khách. Thẻ THƯỜNG KHÔNG được chấp nhận tại: nhà hàng nhỏ và izakaya, quán ramen, cửa hàng địa phương, vé vào chùa, máy bán hàng tự động và một số taxi. Về mã QR: mã QR bạn thấy ở nhiều cửa hàng Nhật là PayPay, d-Barai hoặc au PAY — hệ thống thanh toán nội địa của Nhật, HOÀN TOÀN không tương thích với VietQR hay ứng dụng ngân hàng, ví điện tử Việt Nam (Momo, ZaloPay...). Giải pháp thực tế nhất cho du khách Việt: thẻ IC (Suica, Pasmo) — thẻ chạm không tiếp xúc nạp trước, dùng được cho tàu, xe buýt, cửa hàng tiện lợi, máy bán hàng tự động và một số nhà hàng, không cần hiểu hệ thống QR nội địa. Thực tế: luôn mang theo ¥10.000–¥20.000 tiền mặt.

Không có văn hóa tip ở Nhật Bản — đừng bao giờ để lại tiền thừa, nhân viên có thể chạy theo trả lại cho bạn

Văn hóa tip KHÔNG được thực hành ở Nhật Bản và có thể gây bối rối, thậm chí bị coi là bất lịch sự — giống như ở Việt Nam, đây là điều bạn không cần điều chỉnh nhiều. Dịch vụ tốt là tiêu chuẩn mặc định, không phải điều cần thưởng thêm bằng tiền. Đừng tip tại nhà hàng, quán bar, taxi, khách sạn hay tiệm làm tóc — nếu bạn để tiền lại trên bàn, nhân viên có thể chạy theo ra tận đường để trả lại. Ngoại lệ hiếm hoi: ryokan (nhà trọ truyền thống) cao cấp, nơi bạn có thể tặng một khoản nhỏ ¥1.000–¥3.000 trong phong bì (không đưa trực tiếp) cho nakai-san (nhân viên phục vụ phòng), và hướng dẫn viên riêng có thể nhận quà nhỏ chứ không phải tiền. Với du khách Việt quen tip cho tài xế hay người khuân vác, hãy bỏ hẳn thói quen này khi ở Nhật.